Kastamonu Çay Üreticileri Dikkat: Yevmiyeler 3 Bin TL'ye Yükseldi

Karadeniz Bölgesi'nde çay tarımıyla geçimini sağlayan binlerce üreticiyi yakından ilgilendiren önemli bir karar alındı. Özellikle Kastamonu ve çevre illerde de yankı uyandıran bu gelişmeye göre, 2026 yılı yaş çay sezonunda görev alacak işçilere ödenecek günlük yevmiye bedeli 3 bin TL olarak belirlendi. Bu artış, sektördeki maliyet hesaplamaları ve enflasyonist ortam dikkate alınarak, bölgedeki Ziraat Odaları'nın ortak mutabakatıyla kesinleşti. Alınan kararla birlikte, çay hasadı sürecinde işçilik maliyetlerinin önemli ölçüde yükseleceği öngörülüyor.

Rize Ziraat Odası Başkanı Bünyamin Arslan, konuya ilişkin yaptığı detaylı açıklamada, bu kararın bilimsel maliyet analizleri ve sahadaki güncel gerçekler ışığında alındığını vurguladı. Arslan, kilogram karşılığı toplama ücretinin 10 TL, günlük yevmiye bedelinin ise 3 bin TL olarak belirlendiğini ifade etti. Bu fiyatlandırmanın, hem çay üreticilerinin sürdürülebilirliğini sağlamak hem de emekçi işçilerin alın terini korumak adına adil bir denge gözetilerek yapıldığını belirtti. Karadeniz'deki tüm Ziraat Odaları ve üreticilerin ortak iradesiyle belirlenen bu standardın, bölgenin ekonomik dengeleri açısından kritik öneme sahip olduğu kaydedildi.

Çay Sektöründe Yevmiye ve Maliyet Artışı

Karadeniz'in bereketli topraklarında yetişen çayın hasat süreci, bölge ekonomisi için hayati bir öneme sahiptir. Ziraat Odaları'nın yaptığı son değerlendirmeler, 2026 yılı yaş çay sezonu için işçilik maliyetlerinde ciddi bir artışı işaret ediyor. Günlük 3 bin TL olarak belirlenen yevmiye ücreti, çay üreticilerinin bütçelerinde yeni düzenlemeler yapmasını zorunlu kılacak. Bu artış, özellikle küçük ve orta ölçekli çay üreticileri için üretim maliyetlerini doğrudan etkileyecek ve çay fiyatlarının belirlenmesinde de belirleyici bir faktör olacak.

Rize Ziraat Odası Başkanı Bünyamin Arslan, ücretlerin belirlenmesinde sadece işçi haklarının değil, aynı zamanda üreticinin de korunması gerektiğini belirtti. Arslan, özel sektör çay fabrikalarının dönem dönem açıklanan taban fiyatının altında alım yapmasına rağmen, ton işi çay toplayan veya aracılık yapanların fiyatları aşağı çekmediğine dikkat çekti. Bu durumun, üreticiyi hem düşük fiyattan ürün satmaya hem de yüksek maliyetli işçilik ücreti ödemeye mahkum ettiğini ifade etti. Bu nedenle belirlenen 10 TL'lik kilogram toplama ücreti ve 3 bin TL'lik günlük yevmiye, mevcut piyasa koşulları ve enflasyonist baskılar göz önünde bulundurularak, en üst sınır olarak kabul edildi.

Üreticilerin Sürdürülebilirliği ve Piyasada Haksız Rekabet

Çay sektöründeki maliyet artışları, üreticilerin sürdürülebilirliğini doğrudan tehdit ediyor. Özellikle özel sektörün piyasada yarattığı dalgalanmalar, çay üreticisini zor durumda bırakıyor. Bünyamin Arslan, özel sektörün devletin belirlediği taban fiyatın altında çay alımı yaptığı dönemlerde dahi, çay toplama ücretlerinin düşürülmemesinin, simsarların haksız kazanç elde etmesine yol açtığını belirtti. Bu durum, üreticinin zaten düşük olan gelirini daha da aşağı çekerek, üretim motivasyonunu olumsuz etkiliyor. Arslan, bu tür manipülasyonların çay tarımının geleceği için büyük bir tehlike oluşturduğunu ve bu tür uygulamalara karşı kararlı bir duruş sergilenmesi gerektiğini vurguladı.

Alınan bu yeni kararın, çay üreticisinin ekonomik ölümüne yol açabilecek ciro üzerinden bölüşüm dayatmalarına karşı bir önlem niteliği taşıdığı belirtildi. Budama, gübreleme, ot temizliği gibi tüm masraf ve risklerin üreticinin sırtında olduğu göz önüne alındığında, adil bir işçilik ücreti politikası benimsemek, sektörün uzun vadeli sağlığı için kritik önem taşıyor. Bu bağlamda, ilan edilen fiyatların matematiksel olarak üretici aleyhine sınırları zorlasa da, işçi kardeşlerin alın terini korumak adına adil bir üst sınır olduğu ifade edildi.

Karara Uyma Çağrısı ve Denetim Süreci

Rize Ziraat Odası Başkanı Bünyamin Arslan, belirlenen yevmiye ve toplama ücreti kararına tüm çay üreticileri ve işçilerin uyması gerektiğini vurguladı. Sosyal medyadaki manipülasyonlara itibar edilmemesi ve ortak standarda sadık kalınması çağrısında bulunuldu. Arslan, karara aykırı fahiş fiyatlarla piyasayı bozmanın Karadeniz çayına ve bölge ekonomisine ihanet anlamına geleceğini sert bir dille ifade etti. Bu tür olumsuzlukların önüne geçmek için kolluk kuvvetleri, kaymakamlıklar ve valilikler ile iş birliği içinde olacaklarını, gerekli yaptırımları uygulayacaklarını belirtti.

Arslan, özellikle Rize, Trabzon ve Artvin gibi çay bölgelerinde işçilik ton başı ücretinin 10 bin TL olduğunu ve bu fiyatın üzerinde manipülasyon yapmaya çalışan sosyal medya hesapları veya muhtarlar aracılığıyla yapılan girişimlere karşı mücadele edeceklerini dile getirdi. Fahiş yevmiye fiyatları konusunda herkesin sorumluluk alması gerektiğini belirten Arslan, üreticilerden fahiş oranda ton başı para isteyen kişilere karşı gerekli önlemlerin alınacağını ve bu konuda taviz verilmeyeceğini ekledi. Bu denetimler sayesinde, hem üreticinin hakkının korunması hem de işçinin emeğinin sömürülmemesi hedefleniyor.

Gelecek Sezon Beklentileri ve Sektöre Etkileri

Belirlenen yeni yevmiye ücretleri ve toplama bedelleri, 2026 yaş çay sezonunda sektörde önemli değişikliklere yol açacak. Üreticilerin maliyet hesaplamalarını yeniden gözden geçirmeleri, verimliliği artırıcı önlemler almaları ve belki de yeni tarım tekniklerine yönelmeleri gerekebilir. Bu karar, aynı zamanda çay fiyatlarının tüketiciye yansımasında da etkili olacak ve nihai ürün fiyatlarında bir artışa neden olabilecektir. Bölgedeki Ziraat Odaları ve ilgili kurumlar, bu geçiş sürecinde üreticilere destek olmak ve olası aksaklıkları minimize etmek için çeşitli bilgilendirme ve yönlendirme çalışmaları yapmayı planlamaktadır. Bu sayede, çay tarımının sürdürülebilirliği ve bölge ekonomisine katkısının devamlılığı sağlanabilecektir.