Kastamonu'da Bilim Tarihi Konferansi: Prof. Dr. Ekrem Savas Konustu
Kastamonu Üniversitesi'nde düzenlenen konferansta Prof. Dr. Ekrem Savaş, Batı'nın İslam alimlerine ait eserleri kendi isimleriyle yayımladığını açıkladı.
Kastamonu Üniversitesi, Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) tarafından koordine edilen "Üniversite Konferansları" programı kapsamında oldukça anlamlı ve akademik derinliği yüksek bir etkinliğe ev sahipliği yaptı. Kastamonu Üniversitesi Merkez Kütüphanesi bünyesinde bulunan Cemil Meriç Salonu’nda gerçekleştirilen "İslam Kültür Dünyasının Bilim Tarihindeki Yeri" başlıklı konferans, bölgedeki akademisyenler ve öğrenciler tarafından yoğun ilgiyle karşılandı. Konferansın ana konuşmacısı olarak katılan Uşak Üniversitesi Öğretim Üyesi ve TÜBA Asli Üyesi Prof. Dr. Ekrem Savaş, İslam medeniyetinin dünya bilim tarihindeki merkezi rolünü çarpıcı örneklerle ve tarihi gerçeklerle katılımcılara aktardı. Etkinliğe Kastamonu Üniversitesi rektör yardımcıları Prof. Dr. Mehmet Atalan ve Prof. Dr. Ömer Küçük ile birlikte çok sayıda dekan, öğretim görevlisi ve genç üniversiteli katılım sağladı.
Konferansın açılışında, bilimin evrensel bir miras olduğu ancak bu mirasın köklerinin genellikle eksik veya taraflı anlatıldığına dikkat çekildi. Prof. Dr. Ekrem Savaş, İslam dünyasının matematik, astronomi, coğrafya ve kimya gibi temel bilim dallarında gerçekleştirdiği devrim niteliğindeki çalışmaları kronolojik bir perspektifle sundu. İslam medeniyetinin bilimsel birikiminin sadece dini bir çerçeveyle sınırlı kalmadığını, aksine evrensel bir merak ve araştırma azmiyle şekillendiğini belirten Savaş, bugün modern dünyanın kullandığı birçok bilimsel temelin aslında Orta Çağ'da Müslüman alimler tarafından atıldığını vurguladı. Bu giriş bölümü, dinleyicilerin mevcut bilim tarihine olan bakış açısını sorgulamalarına vesile oldu.
Bati'nin Karanlik Cagi ve Islam'in Altin Gunesi
Prof. Dr. Ekrem Savaş, konuşmasının devamında Avrupa ve İslam dünyası arasındaki tarihsel gelişim farklarına değinerek önemli kıyaslamalarda bulundu. Orta Çağ döneminde Avrupa'nın derin bir karanlık ve cehalet içerisinde olduğu bir süreçte, İslam coğrafyasında bilimin adeta bir güneş gibi parladığını ifade eden Savaş, bu durumun tarihçiler tarafından yeterince vurgulanmadığını belirtti. Müslümanların sahip olduğu bu aydınlık birikimin zaman içerisinde Batı tarafından transfer edildiğini söyleyen Savaş, "Avrupalılar bizim aydınlıklarımızı aldılar ve muhteşem bir hızla koşarak bugün bizi geçtiler. Yürüyen birinin koşan birini yakalaması oldukça zordur, bu yüzden artık çarkı tersine döndürmemiz ve bilimde yeniden atağa kalkmamız gerekiyor" ifadelerini kullandı. Bu değerlendirme, Türkiye'deki bilimsel çalışmaların geleceği için de bir motivasyon kaynağı olarak nitelendirildi.
Bilimsel Mirasin Calinmasi ve Isim Degisiklikleri
Konferansın en dikkat çekici kısımlarından biri de Prof. Dr. Savaş'ın Batılıların bilimsel hırsızlıkları ve intihal girişimleri hakkındaki açıklamaları oldu. İslam alimlerinin önceki medeniyetlerin, özellikle Yunanlıların çalışmalarını reddetmek yerine onları anlayıp üzerine yeni teoriler koyarak geliştirdiklerini belirten Savaş, Batı dünyasının ise bu süreci çok daha farklı işlettiğini dile getirdi. Özellikle 18. yüzyıla kadar olan süreçte, Avrupalıların Müslüman alimlerden tercüme ettikleri eserlerin üzerine kendi isimlerini yazdıklarını veya eserleri kendi otoritelerine mal ettiklerini ifade eden Savaş, bu durumun bilim tarihinin en büyük haksızlıklarından biri olduğunu savundu. Müslümanların fethettikleri topraklarda kimsenin diline, dinine veya kültürüne karışmamasının, birçok Hristiyan alimin Müslüman olmasına ve bilgilerini İslam medeniyeti havuzunda birleştirmesine olanak sağladığını da sözlerine ekledi.
Kastamonu Universitesinde Akademik Etkilesim
Kastamonu Üniversitesi'ndeki bu önemli buluşma, sadece bir konferans olmanın ötesinde, öğrencilerin ve genç araştırmacıların tarih bilinci kazanması açısından büyük bir fırsat sundu. Prof. Dr. Ekrem Savaş, Müslüman alimlerin ilmi bizzat hocalardan ve kurumsallaşmış okullardan öğrendiklerini, buna karşın Batılıların ilmi daha çok kitaplar üzerinden devşirmeye çalıştıklarını belirtti. Bu metodolojik farkın, bilginin özümsenmesi ve toplumsallaşması noktasında İslam dünyasına uzun süre büyük bir üstünlük sağladığını hatırlattı. Katılımcıların büyük bir dikkatle takip ettiği bu bölümler, İslam dünyasının 800. yüzyıla kadar bilime yön veren lider konumunu nasıl koruduğunu gözler önüne serdi.
Gelecek Vizyonu ve Genclerin Sorumlulugu
Konferansın sonuç bölümünde ise geçmişteki başarıların sadece birer övünç kaynağı olarak kalmaması gerektiği, aksine bu mirastan ilham alarak geleceğin inşa edilmesi gerektiği vurgulandı. Prof. Dr. Savaş, gençlerin kendi tarihlerindeki büyük alimleri tanımalarının, özgüven kazanmaları ve yeni bilimsel keşiflere imza atmaları için temel şart olduğunu belirtti. Kastamonu Üniversitesi Rektör Yardımcıları Prof. Dr. Mehmet Atalan ve Prof. Dr. Ömer Küçük de konferans sonunda yaptıkları değerlendirmelerde, bu tür etkinliklerin üniversitenin vizyonuna katkı sağladığını ve öğrencilerin akademik ufuklarını genişlettiğini ifade ettiler. Program, dinleyicilerden gelen soruların yanıtlanması ve Prof. Dr. Ekrem Savaş’a sunulan teşekkür belgesi takdimiyle sona ererken, Kastamonu akademik camiasında uzun süre konuşulacak bir iz bıraktı.
